جمعه, 27 مهر 1397

شماره‌ی پیام‌رسان (فقط سروش و بله):
۰۱ ۸۸ ۷۵۰ ۰۹۹۰

 کانال سایت در پیام‌رسان سروش
hshadir@

چگونه توبه‌ای پایدار و شکست‌ناپذیر داشته باشم؟

پرسش

چندین ماهه که با کمک‌های یه نفر تونستم گناهی رو از خودم دور کنم ولی باز هم خراب کردم. در تاریخ 14 همین ماه دوباره توبه کردم ولی بعد از گذشت چند روز باز هم نتونستم جلوی خودم رو بگیرم. نمی‌دونم توی این چهار ماه چه‌جوری تونستم این کار رو انجام ندم ولی چند روز پیش توبه شکستم و الان خیلی سردرگم هستم که آیا باز توبه کنم یا نه؟ لطفاً کمکم کنید!

پاسخ

ابتدا چند آیه و حدیث زیبا:

1ـ خدا زیاد توبه‌کنندگان را دوست دارد و خدا پاکیزه شوندگان را دوست دارد.

إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ1

2ـ خداوند می‌فرماید:

ناله‌ی گنهکاران را از زمزمه‌ی تسبیح‌کنندگان (عبادت کنندگان) بیش‌تر دوست دارم.

أَنینُ المُذنِبینَ أَحَبُّ إِلَیَّ مِن زَجلِ المُسَبِّحینَ.2

3ـ رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وآله:

سوگند که خداوند با توبه و بازگشت بنده‌اش، از نازایی که بعد از مدت‌ها بچه‌دار می‌شود و گم‌کرده‌ای که بعد از مدت‌ها گم‌شده‌اش را پیدا می‌کند و از تشنه‌ای که بعد از تشنگی شدید به آب می‌رسد، بیش‌تر خوشحال می‌شود.

لَلّهُ اَفرَحُ بِتَوْبَةِ عبدِهِ منَ العقيمِ الوالِدِ و من الضالِّ الواجِدِ و من الظَّمْآنِ الوارِدِ.3

4ـ رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وآله:

همه‌ی فرزندان آدم خطاکارند، و بهترین خطاکارها، توبه‌کنندگانند.

كُلُّ بَني آدَمَ خَطّاءٌ و خَيرُ الخَطّائينَ التَّوّابُونَ.4

5ـ دوست‌داشتني‌ترين موجود پيش خدا، مؤمن گنهکاري است که از گناه خود توبه کرده است.5

یک بار دیگر آیات و روایات پیشین را مرور کنید و توجه داشته باشید که خدا و اولیای او این‌ها را نه برای دل‌خوش کردن گنهکاران، که برای تبیین حقایق و آگاه کردن غافلان بیان فرموده‌اند. کاش کمی فهم و درک ما عمیق‌تر بود!

حتماً مورچه‌ها را دیده‌اید که در کار خود چقدر پرتلاش و خستگی‌ناپذیر هستند! یک مورچه اگر دانه‌اش صد بار هم از دهانش بیفتد، برمی‌گردد و آن را به دهان می‌گیرد و دوباره راه می‌افتد. حتی اگر قرار باشد تمام عمرش را در این راه صرف کند و تا آخرین لحظه‌ی زندگیش برگردد و دانه‌ی افتاده را بردارد و دوباره به سوی لانه به راه بیفتد، این کار را می‌کند؛ تا وقتی که بمیرد. مورچه این کار را می‌کند چون کار دیگری ندارد؛ چون راه دیگری ندارد؛ چون هدف دیگری ندارد.

ما هم برای آدم شدن و اصلاح خود و جامعه، راه و چاره‌ای جز توبه نداریم؛ پس اگر قرار باشد هزاران بار هم توبه کنیم و باز زمین بخوریم و باز توبه بکنیم، باید این کار را ادامه بدهیم؛ چون راه و مسیر دیگری برای رسیدن به هدف نداریم.

توبه مثل نماز و مطالعه و تفکر است؛ همان‌طور که نماز و مطالعه و تفکر انسان‌ها با یکدیگر تفاوت دارد، توبه‌ی انسان‌ها هم متفاوت است. کسی که در نمازش حضور قلب کم‌رنگی دارد و هنگام مطالعه تمرکز و دقت پایینی دارد و اندیشه و تفکر عمیقی ندارد، توبه‌اش هم یک کار سطحی و ضعیف خواهد بود؛ اما کسی که روحی بزرگ‌تر و تواناتر داشته باشد، نماز و مطالعه و تفکرش عمق بیش‌تری خواهد داشت و با نماز و مطالعه و تفکرش ثمرات بیش‌تری به دست خواهد آورد. چنین کسی اگر توبه هم بکند، توبه‌اش عمق و جدیّت بیش‌تری خواهد داشت. بعضی‌ها از چنان روح بلند و توانایی برخوردارند که برای هر گناه ناخواسته، جز یک بار توبه نمی‌کنند و با همان یک توبه، تا پایان عمر دیگر هرگز به آن گناه فکر هم نمی‌کنند. خدا از چنین توبه‌ای که هرگز نمی‌شکند، با عنوان «توبه‌ی نصوح» یاد می‌کند و ما را به داشتن چنین توبه‌ی نیرومندی امر می‌کند.6

اما آدم‌های ضعیف مثل من نباید به خاطر شکستن مکرّر توبه‌شان از اصلاح خود ناامید شوند؛ چون توبه هرچقدر هم که ضعیف باشد، ما را یک درجه به سمت کمال نزدیک‌تر می‌کند. این یک درجه رشد برای همیشه باقی می‌ماند و با شکستن توبه و تکرار گناه خراب نمی‌شود؛ با این شرط که ما هنگام توبه، تصمیم جدّی داشته باشیم که دیگر هرگز به سوی این گناه بازنخواهیم گشت. اگر ما با چنین تصمیمی تمام نیروی خود را به کار بگیریم و قوی‌ترین توبه (در حد توان خودمان) را شکل بدهیم، با این کار یک گام در مسیر تکامل رشد کرده‌ایم؛ حتی اگر روزی توبه‌مان شکسته شود و خاطره‌ی تلخ و تاریک گناه تکرار شود.

نیروی یک نوجوان معمولی برای مقاومت در برابر گناه، ممکن است 5 یا 10 درجه باشد؛ در حالی که نیروی وسوسه‌ی شیطان ممکن است 60 درجه باشد. طبیعی است که 5 درجه نمی‌تواند در برابر 60 درجه مقاومت کند. نوجوان 5 درجه‌ای اگر بعد از ارتکاب گناه توبه کند، این توبه به او نیرو می‌دهد و قدرت او 10 درجه می‌شود. او با داشتن نیروی 10 درجه‌ای می‌تواند بیش‌تر در برابر وساوس شیطان مقاومت کند ولی باز شکست می‌خورد؛ چون 60 درجه خیلی قوی‌تر از 10 درجه است. بعد از این شکست، او با امید بیش‌تری دوباره توبه می‌کند و با این کار، نیرویش 15 درجه می‌شود. داستان مقاومتِ بیش‌تر و شکستِ دوباره و توبه‌ی دوباره تکرار می‌شود و تکرار می‌شود... تا جایی که این نوجوان به برکت توبه‌های مکرر، به نیرویی بیش‌تر از نیروی شیطان دست پیدا می‌کند و از آن پس دیگر در برابر گناه و وساوس شیطان شکست‌ناپذیر می‌شود.

دوباره یادآوری می‌کنم که توبه وقتی می‌تواند چنین اثر توان‌بخش و تقویتی داشته باشد که همراه با تصمیم جدی مبنی بر ترک گناه برای همیشه باشد، نه از روی بی‌مبالاتی و سهل‌انگاری.

توبه یک هدیه‌ی عظیم و معجزه‌آسا از طرف خداوند متعال به ما انسان‌ها است و توانایی‌ها و قابلیت‌های زیادی دارد؛ به گونه‌ای که احدی از آن بی‌نیاز نیست. نقل شده است که رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله هر روز هفتاد بار توبه و استغفار می‌کرد.

توبه همان‌طور که گنهکار را از منجلاب گناه بیرون می‌کشد، بنده‌ی پاک و خالص خدا را هم پاک‌تر و خالص‌تر می‌کند. برای پی بردن به توانایی شگفت‌انگیز توبه، پرسش و پاسخ «توبه برای گناهی وحشتناک!» را مطالعه کنید.

برای این‌که در توبه‌ی خود استوارتر باشید، از قاعده‌ی «مشارطه، مراقبه، محاسبه» کمک بگیرید. این قاعده شاه‌کليد خودسازي است که در کتاب‌هاي اخلاقي از آن فراوان ياد شده است.

مشارطه يعني اول صبح که از خواب بيدار مي‌شويم، قبل از هرکاري با خود شرط ببنديم امروز دست از پا خطا نخواهيم کرد و نسبت به تعهدات خود بايد پايبند باشيم.

مراقبه يعني در طول روز به شدت بايد مراقب خود و اعمال خود باشيم.

محاسبه يعني شب هنگام خواب، چند دقيقه‌اي را به حساب و کتاب و بررسي اعمال روزانه و سنجش ميزان موفقيت در عمل به تعهدات بپردازيم. اگر عمل به تعهدات رضايت‌بخش بود، خدا را شکر بگوييم و خودمان را تشويق کنيم (با اموري که مورد پسند و لذت است؛ مثل خوردن خوراکي مورد علاقه يا انجام تفريح مورد علاقه و مانند آن) و اگر رضايت‌بخش نبود، به ميزان اشتباهات انجام شده، استغفار کنيم و خودمان را تنبيه کنيم (با انجام کارهاي سخت و دشوار مثل: روزه، گرسنگي و تشنگي محدود، محروميت از خوراکي يا تفريح دلخواه، و مانند آن). این تشویق و تنبیه در ما تأثیر روانی خواهد گذاشت و به ما کمک خواهد کرد در روز بعد عملکرد بهتری داشته باشیم.

توصیه می‌کنم در مقاله‌ی «خطر مرگ! (خودارضایی)» نکات مطرح شده در آن، مخصوصاً بخش «پیش‌گیری از ابتلا» را به دقت مطالعه کنید.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1. سوره‌ی بقره، آیه‌ی 222

2. شرح اصول کافی صدرا، ج 1

3. ميزان الحكمه

4. همان

5. بحارالانوار

6. سوره‌ی تحریم، آیه‌ی 8

امتیاز کلی این مطلب (0)

0 از 5 ستاره
  • گناهكار

    سلام منم خیلی عهد و پیمان شکستم بعضی وقتا از این پرویی ام خجالت می کشم چه خدای بزرگی داریم که به من ادمت بد عهد سخت نمی گیره ...تو رو خدا برام دعا کنید خیلی محتاج دعام خیلی....
    <br />دقيقاً؛ ديگه خجالت ميكشم... اخه پر رويي هم حدي داره ديگه☹️☹️

  • سورپرایز

    سلام<br />آیا برای گناهان قبل از تکلیف که میدونستیم گناهه<br />باید طلب آمرزش بکنیم و یا ضرری که به کسی رساندیم{حق الناس}<br />آن را جبران کنیم؟<br />اگر حق الناسی به گردن داریم فقط با برطرف کردن آن مثلا با پرداخت خسارت و توبه بخشیده میشویم یا باید از فرد خسارت دیده طلب آمرزش کنیم؟<br />آیا برای توبه باید نماز توبه را بخوانیم یا فقط با پشیمانی و تصمیم به انجام ندادن این گناه توبه پذیرفته میشود<br /><br />***** پاسخ *****<br /><br />سلام. به استناد آیات و احادیث اسلامی، گناه‌های قبل از بلوغ ثبت نمی‌شود، پس استغفار و توبه ندارد؛ به‌جز حق‌الناس؛ که وظیفه‌ی جبران آن قبل از بلوغ بر عهده‌ی ولیِّ انسان است و بعد از بلوغ، بر عهده‌ی خود انسان (اگر ولی انسان قبل از بلوغ آن را جبران نکرده باشد).<br /><br />برای جبران حق الناس، یا باید آن حق را ادا کرد یا باید از صاحب حق حلالیت و رضایت گرفت. در صورت ادای حق (حتی به صورتی که خودش متوجه نشود)، دیگر نیازی به حلالیت طلبیدن و کسب رضایت نیست.<br /><br />نماز توبه جزء ضروری توبه نیست. توبه از سه عنصر اصلي تشکيل شده است:<br />1. پشيماني از گناه؛<br />2. تصميم جدي بر عدم تکرار آن؛<br />3. استغفار و عذرخواهي از خدا؛<br />البته اگر گناه مشتمل بر حق‌الناس (مثل غيبت و دزدي) و حق‌الله (مثل نماز و روزه‌ي قضا شده) باشد، اداي اين حقوق هم لازم است و صرف پشیمانی و استغفار کافی نیست.

  • فرشته زمین

    سلام منم خیلی عهد و پیمان شکستم بعضی وقتا از این پرویی ام خجالت می کشم چه خدای بزرگی داریم که به من ادمت بد عهد سخت نمی گیره ...تو رو خدا برام دعا کنید خیلی محتاج دعام خیلی....

نظر خود را اضافه کنید.

ارسال نظر بعنوان میهمان

0 / 5000 محدودیت حروف
متن شما باید کمتر از 5000 حرف باشد

مطالب برگزیده

جمهوری اسلامی ایران تبیین ضرورت تشکیل حکومت اسلامی در زمان غیبت


زنان و ازدواج پاسخ به چند ابهام درباره‌ی زنان و ازدواج در آیین اسلام


حجاب ده تلنگر درباره‌ی حجاب و عفاف


شراب یک لحظه مستی، یک عمر پستی! (شراب‌خواری)


یوسف علیه‌السلام علاقه به هم‌جنس زیبارو


دوستش دارم دوستش دارم (سلسله مقالات)


آزادی جنسی غربی چرا نباید در آزادی جنسی از غرب و اروپا که الگوی پیشرفت و تمدن هستند پیروی کنیم؟


عصبانیت چگونه عصبانیت خود را کنترل کنم؟


خودشناسی چگونه می‌توانم خودم را بشناسم و بحران هویت را پشت سر بگذارم؟


استخاره، آری یا نه، چرا و چگونه؟ استخاره، آری یا نه؟ چرا و چگونه؟


چگونه خوش‌تیپ و امروزی و در عین حال باحجاب باشم؟ چگونه خوش‌تیپ و امروزی و در عین حال باحجاب باشم؟


چرا خدا مشکل همه‌ی بنده‌هاشو حل می‌کنه جز ما؟! چرا خدا مشکل همه‌ی بنده‌هاشو حل می‌کنه جز ما؟!


چرا فقط اسلام؟! چرا ادیان دیگر نه؟! چرا فقط اسلام؟! چرا ادیان دیگر نه؟!


حسین علیه‌السلام در مصاف ابلیس حسین علیه‌السلام در مصاف ابلیس


رنج پُرارج (عادت ماهانه) رنج پُرارج (عادت ماهانه)


هدف آفرینش انسان هدف آفرینش انسان


حالا کی بهشت و جهنم رو دیده؟!! حالا کی بهشت و جهنم رو دیده؟!!


رجعت، افسانه یا حقیقت؟! رجعت، افسانه یا حقیقت؟!


حکم خشن سنگسار چگونه با عقل و فطرت انسانی سازگار است؟ حکم خشن سنگسار چگونه با عقل و فطرت انسانی سازگار است؟


آیا حکم اسلامی ارتداد با آزادی اندیشه و حقیقت‌جویی منافات ندارد؟! آیا حکم اسلامی ارتداد با آزادی اندیشه و حقیقت‌جویی منافات ندارد؟!


چگونه این چشم صاحب‌مرده را کنترل کنم؟ چگونه این چشم صاحب‌مرده را کنترل کنم؟


چگونه توبه‌ای پایدار و شکست‌ناپذیر داشته باشم؟ چگونه توبه‌ای پایدار و شکست‌ناپذیر داشته باشم؟


چرا امام خامنه‌ای؟ چرا امام خامنه‌ای؟


کنترل جمعیت یا انقراض شیعه؟! کنترل جمعیت یا انقراض شیعه؟!


شبهه‌ای درباره‌ی نماز و پاسخ آن شبهه‌ای درباره‌ی نماز و پاسخ آن


بررسی روزه‌ی دختران نه ساله + گفت‌وگو باچند فرشته‌ی نوبالغ بررسی روزه‌ی دختران نه ساله + گفت‌وگو باچند فرشته‌ی نوبالغ


هنری به نام «امر به معروف و نهی از منکر» هنری به نام «امر به معروف و نهی از منکر»


حقیقت دعا و اسرار اجابت حقیقت دعا و اسرار اجابت


شب قدر و معمای سرنوشت شب قدر و معمّای سرنوشت


20 راز در زندگی مشترک 20 راز در زندگی مشترک