دوشنبه, 26 آذر 1397

شماره‌ی پیام‌رسان (فعلاً فقط سروش):
۰۱ ۸۸ ۷۵۰ ۰۹۹۰

 کانال سایت در پیام‌رسان سروش
hshadir@

رجعت، افسانه یا حقیقت؟!

بسم الله
ماه رمضان امسال (1393) که در خلخال در مسجد حضرت علی‌اکبر علیه‌السلام فعالیت داشتم، شبی بعد از پایان سخنرانی، وقتی از مسجد خارج شدم، جوانی به من مراجعه کرد و گفت سؤالی دارد. من هم مثل همیشه استقبال کردم و برای گفت‌وگو توقف کردم. جوان با بیانی خاص مسأله‌ی «رجعت» را زیر سؤال برد و آن را به افسانه و خرافه شبیه‌تر دانست تا حقیقت. موضوعات دیگری مثل توسل و شفاعت و عصمت و غیره را هم با شبهاتی ساده و ابتدایی زیر سؤال برد. معلوم بود در محیط‌های ضدشیعی زیاد بوده و ذهنش به شدت آشفته و بدبین شده بود. بعد از این‌که توضیحات مرا را درباره‌ی رجعت شنید، گفت: احساس می‌کنم خیلی هم شبیه افسانه نیست و بگی‌نگی با عقل جور درمی‌آید!

می‌گفت: یعنی چه که بعضی از آدم‌های مرده قبل از قیامت زنده می‌شوند و چنین می‌کنند و چنان می‌کنند؟! وقتی آدم حرف‌های شما درباره‌ی رجعت را می‌شنود، خیال می‌کند دارد یک داستان افسانه‌ای را گوش می‌دهد. رجعتی که شما می‌گویید با عقل جور درنمی‌آید؛ با آیات قرآن مخالف است.

ایام مسابقات جام جهانی بود؛ برای این‌که خوب متوجه مطلب شود، از فوتبال و جام جهانی برایش مثال زدم. گفتم: همه‌ی کشورهایی که حداقلِ امتیاز لازم برای حضور در جام جهانی را به دست می‌آورند، یک بار در جام جهانی حضور پیدا می‌کنند و ممکن است با پیروزی یا شکست کار خود را به پایان برسانند. اما در این میان، بعضی کشورها تیم فوتبالشان قوی‌تر است و لیاقتشان برای حضور در جام جهانی بیش از سایر کشورها است؛ از این رو بیش از یک بار می‌توانند حضور داشته باشند؛ یعنی به مرحله یا مراحل بعدی می‌روند و بیش از یک بار طعم شیرین پیروزی یا طعم تلخ شکست را احساس کنند.

گفتم: برخی انسان‌ها ـ که اکثریت را تشکیل می‌دهند ‌ـ حقشان با یک بار زندگی کردن در این دنیا ادا می‌شود؛ ولی برخی دیگر از ظرفیت وجودی متفاوتی برخوردار هستند، به‌گونه‌ای‌که جا دارد بیش از یک بار زندگی کنند و یک بار زندگی برایشان کفایت نمی‌کند. همان‌طورکه ممکن است بازی‌کن‌های یک تیم فوتبال، چنان سرشار از مهارت و تکنیک و تاکتیک باشند که دوره‌ی اول مسابقات برای بروز هنرمندی‌هایشان کفایت نمی‌کند و برای بروز همه‌ی توانایی‌هایشان باید بازی‌های حساس‌تر و پرهیجان‌تری را تجربه کنند؛ هم‌چنین بعضی انسان‌ها از چنان ویژگی‌هایی بهره‌مند هستند که یک بار زندگی برایشان کم است و برای بروز همه‌ی استعدادهایشان نیاز به فرصت بیش‌تری دارند.

در مقابل این عده‌ی کم، اغلب انسان‌ها لیاقت زندگی بیش از یک بار را ندارند و اگر بار دیگر هم زمینه‌ی زندگی در دنیا برایشان فراهم شود، تفاوتی نمی‌کنند و همان می‌شوند که در زندگی قبلی شده‌اند؛ مانند تیم فوتبالی که اگر صد بار هم بازی کند، هنر جدیدی برای عرضه کردن ندارد و همه‌ی توانایی‌هایش را در همان مرحله‌ی مقدماتی به نمایش گذاشته است.

گفتم: البته زندگی دوباره در دنیا مخصوص خوبان نیست؛ انسان‌های خیلی بدی هم هستند که یک بار زندگی توان آشکار کردن همه‌ی لایه‌های خباثت آن‌ها را ندارد. این‌ها هم برای به فعلیت رساندن همه‌ی قوه و توان خباثتشان دوباره زنده خواهند شد و دوباره بدی خواهند کرد تا چیزی از نیّات پلیدشان نمانده باشد که نتوانسته باشند در عرصه‌ی عمل به آن اقدام کنند.

امام صادق علیه‌السلام می‌فرماید: «رجعت جنبه‌ی عمومی ندارد، بلکه اختصاص به کسانی دارد که به ایمان کامل و شرک خالص رسیده باشند».1

علاوه بر این دسته از انسان‌ها ـ که یک بار زندگی معمولی قابلیت به فعلیت رساندن همه‌ی استعدادهایشان را ندارد ـ از انسان‌های دسته‌ی اول ـ که یک بار زندگی معمولی برای شکوفا شدن همه‌ی استعدادهایشان کافی است ـ نیز کسانی هستند که حتی فرصت یک بار زندگی معمولی را هم پیدا نکرده‌اند؛ مثل کسی که در کودکی یا در شرایطی ناخواسته بر اثر تصادف یا هرچیز دیگری از دنیا رفته باشد، درحالی‌که هنوز زوایای مهمی از استعدادهایش سربسته مانده و شکوفا نشده است؛ اینان نیز رجعت می‌کنند و طلبشان را از زندگی دنیا دریافت می‌کنند. امام صادق علیه‌السلام می‌فرماید: «هر مؤمنی که کشته شده باشد به دنیا برمی‌گردد تا بعد از زندگی مجدد به مرگ طبیعی بمیرد [و همه استعدادهایش به فعلیت برسد] و هر مؤمنی که مرده باشد به دنیا برمی‌گردد تا کشته شود [و به فیض شهادت نائل شود].2

گفت: حرف شما متین؛ ولی اگر رجعت حق است، پس چرا در قرآن نیامده؟

گفتم: این موضوعی که درباره‌ی آن صحبت می‌کنیم، یک حقیقتی دارد و یک عنوانی؛ عنوان آن «رجعت» است و لزومی ندارد این عنوان در قرآن آمده باشد؛ چون این عنوان را دیگران انتخاب کرده‌اند. مهم حقیقت آن است که در قرآن به‌روشنی بیان شده است.

حقیقت رجعت از دو حقیقت دیگر تشکیل شده است که یکی «امکان زنده شدن مرده‌ها در همین دنیا قبل از قیامت» است و دیگری این است که «خدا حق همه را به‌طور کامل ادا می‌کند و برای احدی کم نمی‌گذارد». اگر قرآن این دو حقیقت را تأیید کند، در واقع رجعت را تأیید کرده است.

درباره‌ی حقیقت اول آیات فراوانی هست که زنده شدن انسان‌ها و حتی حیوان‌هایی را در این دنیا گزارش می‌دهد؛ مانند آیه‌ی 55 و 73 و 243 و 259 سوره‌ی بقره و آیه‌ی 110 سوره‌ی مائده.

درباره‌ی حقیقت دوم هم آیات گوناگونی هست که بیان می‌کند خداوند حق همه را ادا می‌کند و برای کسی کم نمی‌گذارد و به کسی ستم نمی‌کند؛ مانند آیه‌ی 40 سوره‌ی نساء و آیه‌ی 44 سوره‌ی یونس علیه‌السلام.

با کنار هم گذاشتن این آیات می‌توان حقیقت رجعت را از قرآن استنباط کرد و روایات رجعت را با آیات قرآن تأیید کرد. گذشته از این آیات، آیه‌ی 82 سوره‌ی نمل مستقیماً بر رجعت دلالت دارد. این آیه می‌فرماید: وَيَوْمَ نَحْشُرُ مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ فَوْجًا مِمَّنْ يُكَذِّبُ بِآيَاتِنَا فَهُمْ يُوزَعُونَ؛ یعنی: روزى که ما از هر امّتى، گروهى را از کسانى که آیات ما را تکذیب مى‏کردند محشور مى‏کنیم؛ و آن‌ها را نگه مى‏داریم تا به یک‌دیگر ملحق شوند.

بسیارى از علمای دین این آیه را اشاره به مسأله‌ی رجعت و بازگشت گروهى از بدکاران و نیکوکاران به همین دنیا قبل از رستاخیز مى‏دانند، چرا که اگر اشاره به خود رستاخیز و قیامت باشد، تعبیر به «مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ فَوْجًا: از هر امتی، گروهى» صحیح نیست؛ زیرا در قیامت همه محشور مى‏شوند نه از هر امتی گروهی.

هم‌چنین آیه‌ی 51 سوره‌ی غافر که می‌فرماید: «إِنَّا لَنَنْصُرُ رُسُلَنَا وَالَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ يَقُومُ الأشْهَادُ: همانا ما فرستادگان خویش و مؤمنان را در دنیا و روزی که شاهدان برخیزند، یاری خواهیم کرد.

خداوند در این آیه از وعده‌ی خود مبنی بر یاری پیامبران و مؤمنان در عرصه‌های مبارزاتی دنیا خبر می‌دهد؛ درحالی‌که همه می‌دانیم بسیاری از پیامبران و مؤمنان یاری نشدند و شکست خوردند. امام صادق علیه‌السلام در تفسیر همین آیه می‌فرماید: «به خدا سوگند این نصرت در رجعت است؛ چرا که بسیاری از پیامبران و ائمه علیهم‌السلام در دنیا کشته شدند و کسی آن‌ها را یاری نکرد و این وعده در رجعت تحقق خواهد یافت.»3

آن شب صحبت‌هایمان درباره‌ی رجعت نیم ساعت طول کشید. قرار گذاشتیم شب‌های بعد هم درباره‌ی موضوعات دیگر صحبت کنیم ولی شب‌های دیگر بعد از نماز و منبر هرچه منتظر ماندم نیامد. ای کاش می‌آمد!
ـــــــــــــــــــــــــــــــــ
1. رجعت، محمدرضا ضمیری
2. بحارالانوار، ج 53
3. الزام الناصب، حائری یزدی

امتیاز کلی این مطلب (0)

0 از 5 ستاره
  • #876

    ریچارد

    سلام
    آیا احتمال رجعت حضرت علی اصغر نیز وجود دارد؟

    ***** پاسخ *****

    سلام. بنده حدیث و روایتی مبنی بر این قضیه ندیده‌ام ولی با توجه به نکاتی که در این مقالک بیان شد، احتمال رجعت حضرت علی اصغر علیه‌السلام قوی است.

  • #875

    maryam

    باسلام و تشکر،بحث جالبی بود
    اینکه گفتین قبل از قیامت زنده میشن یعنی از قبر درمیان یا به شکل یک انسان دیگه دوباره از مادر متولد میشن؟
    و اینکه گفتین نصرت پیامبران در رجعت است؛آیا باز پیامبران زنده میشن و مردمی خواهند بود که یاری کنند پیامبران را؟ و این یاری در چه موردی خواهد بود؟
    ایمیلم رو میذارم که بیزحمت به اون بفرستین جواب رو...

    ***** پاسخ *****

    سلام
    روح به همان جسمی برمی گردد که از آن جدا شده است. زنده شدن کسی در قالب انسانی دیگر همان تناسخ است که مورد قبول و تأیید اسلام نیست.
    طبق روایت مذکور از امام صادق علیه‌السلام، پیامبرانی که در مبارزه‌ی خود از طاغوت شکست ظاهری خورده‌اند، مورد یاری خداوند قرار خواهند گرفت و بر طاغوت پیروز خواهند شد؛ این یاری و پیروزی می‌تواند به صورت مبارزه‌ای مستقل باشد یا در رکاب پیامبر یا امامی دیگر تحقق پیدا کند؛ چنان‌چه درباره‌ی حضرت عیسی علیه‌السلام بیان شده است که بعد از ظهور امام زمان علیه‌السلام در رکاب حضرت جهاد خواهد کرد و این بار به پیروزی خواهد رسید.

نظر خود را اضافه کنید.

ارسال نظر بعنوان میهمان

0 / 5000 محدودیت حروف
متن شما باید کمتر از 5000 حرف باشد

مطالب برگزیده

جمهوری اسلامی ایران تبیین ضرورت تشکیل حکومت اسلامی در زمان غیبت


زنان و ازدواج پاسخ به چند ابهام درباره‌ی زنان و ازدواج در آیین اسلام


حجاب ده تلنگر درباره‌ی حجاب و عفاف


شراب یک لحظه مستی، یک عمر پستی! (شراب‌خواری)


یوسف علیه‌السلام علاقه به هم‌جنس زیبارو


دوستش دارم دوستش دارم (سلسله مقالات)


آزادی جنسی غربی چرا نباید در آزادی جنسی از غرب و اروپا که الگوی پیشرفت و تمدن هستند پیروی کنیم؟


عصبانیت چگونه عصبانیت خود را کنترل کنم؟


خودشناسی چگونه می‌توانم خودم را بشناسم و بحران هویت را پشت سر بگذارم؟


استخاره، آری یا نه، چرا و چگونه؟ استخاره، آری یا نه؟ چرا و چگونه؟


چگونه خوش‌تیپ و امروزی و در عین حال باحجاب باشم؟ چگونه خوش‌تیپ و امروزی و در عین حال باحجاب باشم؟


چرا خدا مشکل همه‌ی بنده‌هاشو حل می‌کنه جز ما؟! چرا خدا مشکل همه‌ی بنده‌هاشو حل می‌کنه جز ما؟!


چرا فقط اسلام؟! چرا ادیان دیگر نه؟! چرا فقط اسلام؟! چرا ادیان دیگر نه؟!


حسین علیه‌السلام در مصاف ابلیس حسین علیه‌السلام در مصاف ابلیس


رنج پُرارج (عادت ماهانه) رنج پُرارج (عادت ماهانه)


هدف آفرینش انسان هدف آفرینش انسان


حالا کی بهشت و جهنم رو دیده؟!! حالا کی بهشت و جهنم رو دیده؟!!


رجعت، افسانه یا حقیقت؟! رجعت، افسانه یا حقیقت؟!


حکم خشن سنگسار چگونه با عقل و فطرت انسانی سازگار است؟ حکم خشن سنگسار چگونه با عقل و فطرت انسانی سازگار است؟


آیا حکم اسلامی ارتداد با آزادی اندیشه و حقیقت‌جویی منافات ندارد؟! آیا حکم اسلامی ارتداد با آزادی اندیشه و حقیقت‌جویی منافات ندارد؟!


چگونه این چشم صاحب‌مرده را کنترل کنم؟ چگونه این چشم صاحب‌مرده را کنترل کنم؟


چگونه توبه‌ای پایدار و شکست‌ناپذیر داشته باشم؟ چگونه توبه‌ای پایدار و شکست‌ناپذیر داشته باشم؟


چرا امام خامنه‌ای؟ چرا امام خامنه‌ای؟


کنترل جمعیت یا انقراض شیعه؟! کنترل جمعیت یا انقراض شیعه؟!


شبهه‌ای درباره‌ی نماز و پاسخ آن شبهه‌ای درباره‌ی نماز و پاسخ آن


بررسی روزه‌ی دختران نه ساله + گفت‌وگو باچند فرشته‌ی نوبالغ بررسی روزه‌ی دختران نه ساله + گفت‌وگو باچند فرشته‌ی نوبالغ


هنری به نام «امر به معروف و نهی از منکر» هنری به نام «امر به معروف و نهی از منکر»


حقیقت دعا و اسرار اجابت حقیقت دعا و اسرار اجابت


شب قدر و معمای سرنوشت شب قدر و معمّای سرنوشت


20 راز در زندگی مشترک 20 راز در زندگی مشترک